Miesięczne archiwum: Wrzesień 2018

Stan zagrożenia przestępczością ciężką

praca mgr z kryminalistyki

Stale rośnie liczba przestępstw dokonywanych z chęci zysku przez sprawców charakteryzujących się profesjonalizmem, szybkością działania i zdecydowaniem na użycie przemocy. Budzi to powszechnie wyrażane obawy o stan bezpieczeństwa obywateli, interesów ekonomicznych różnych podmiotów gospodarczych, a nawet interesów gospodarczych państwa. Rozmiary strat materialnych zarejestrowanych w statystykach policyjno-prokuratorskich przekroczyły w 1995 roku 2,5 mld. złotych, a w 1996 roku blisko 1,3 mld. złotych. Rozmiary tzw. szarej strefy gospodarczej określa się na 20% wskaźnika produktu krajowego brutto, tj. około 240 bln. złotych. Stałe tendencje wzrostowe obserwujemy w następujących kategoriach przestępstw:

  • przestępstwa związane z narkotykami,
  • fałszerstwa i obrót pieniędzmi krajowymi i obcych państw,
  • fałszerstwa i obrót znakami wartościowymi, dokumentami legalizującymi pochodzenie towaru, ich transport i obrót oraz powinności celno-podatkowe,
  • przestępstwa rozboju z użyciem broni i o dużych stratach,
  • międzynarodowy obrót kradzionymi samochodami,
  • przemyt towarów wysoko opodatkowanych, jak np. alkohol, wyroby tytoniowe, sprzęt elektroniczny itp.
  • wielkie oszustwa na szkodę różnych sektorów,
  • oszustwa na szkodę banków i instytucji finansowych,

Przestępstwa dokonywane są często z udziałem skorumpowanych urzędników. Generowane w sposób przestępczy brudne pieniądze zasilają organizacje przestępcze lub legalizowane w sposób przestępczy dają początek legalnym inwestycjom w rękach szefów grup.

Zorganizowanej przestępczości w Polsce towarzyszą postacie zjawiskowe ciężkich przestępstw kryminalnych, takich jak:

  • racketeering – wymuszenia rozbójnicze z użyciem szantażu i terroru w postaci porwań, tortur oraz zamachów na życie, zdrowie lub mienie,
  • przestępstwa porachunkowe – towarzyszące walce o strefy wpływów; windykacji długów,
  • zabójstwa na zlecenie.

Obserwuje się proces umiędzynarodowienia zorganizowanej przestępczości. Do ważniejszych czynników sprzyjających temu zjawisku zaliczyć należy:

  • powszechny obrót gotówkowy w kraju,
  • dozwolony transfer dewiz przez granice,
  • otwarcie granic wschodnich, przez które przenikają elementy rosyjskojęzycznej zorganizowanej przestępczości,
  • niespójny jeszcze system ochrony porządku prawnego w Polsce.

Statystyki Straży Granicznej i urzędów celnych potwierdzają rozpoznanie policyjne i wskazują, że przestępczość na granicach naszego państwa w okresie lat 1990-1995 wzrosła 10-krotnie, w tym przestępstwa celne 4-krotnie i przemyt kradzionych pojazdów 8-krotnie.

W lipcu 1996r. w stosunku do analogicznego okresu roku ubiegłego utrzymują się silne tendencje wzrostowe przestępstw stanowiących domenę przestępczości zorganizowanej:

  • rozbój z bronią: 841 = 110,1%
  • rozbój o stratach powyżej 1 tys. złotych: 1771 = 109,7%
  • fałszerstwa ogółem: 36565 = 122,9%
  • fałszerstwa pieniężne i papierów wartościowych: 6489 = 125,8%
  • oszustwa: 8062 = 123,6%
  • zagarnięcia 201-202: 848 = 136,1%
  • ustawa o ochronie obrotu gospodarczego: 623 = 250,2%.9

9 Wojskowy Przegląd Prawniczy nr 3, 1998r., A. Rapicki „ Stan zagrożenia przestępczością zorganizowaną w Polsce.”