Archiwa tagu: odpowiedzialności poszczególnych radnych przed wyborcami

Odpowiedzialność poszczególnych radnych przed wyborcami

W prawie polskim nie istnieje instytucja odpowiedzialności poszczególnych radnych przed wyborcami. Pozwalało to na stwierdzenie, że mandat radnego odpowiada koncepcji mandatu wolnego, choć nie było to wyrażone expressis verbis, jak w przypadku mandatu poselskiego, radnego powiatowego czy wojewódzkiego. Jednak taki tok rozumowania burzył fakt, że w ustawie o samorządzie powiatowym i wojewódzkim znajdował się zapis, że radny nie jest związany instrukcjami wyborców (Art. 21, ust. 1 Ustawy o samorządzie powiatowym i art. 23. ust. 1 Ustawy o samorządzie wojewódzkim) nieobecny wówczas w ustawie gminnej. Zasadne było więc pytanie o intencje ustawodawcy, który tylko w tym jednym przypadku samorządu gminnego zrezygnował z jasnego określenia charakteru mandatu. Ten niewątpliwy błąd legislacyjny został usunięty w ostatniej nowelizacji.

Jestem jednak zdania, że Sejm nowelizując ustawę nie brał pod uwagę opinii społeczności lokalnych. Uważam, że w tym jednym wypadku, w samorządach gminnych, mandat powinien mieć charakter mandatu związanego, a zmiany w przepisach powinny pójść w kierunku umożliwienia wyborcom  odwołania radnego, który utracił zaufanie elektoratu. Radny w małych gminach (i nie tylko małych) jest najczęściej osobą dobrze znaną społeczności lokalnej. Wybrany został na przedstawiciela tej społeczności ze względu na cechy osobowościowe, z których znało go środowisko. Te cechy najbardziej pożądane to bezinteresowność, nieprzekupność, i szeroko pojmowana uczciwość.  Wprowadzenie zasady odpowiedzialności przed elektoratem miałoby duże znaczenie dyscyplinujące i umożliwiało usunięcie z rady gminy osób, które często wkrótce po wyborze swoją postawą dają jawny dowód, jak bardzo wyborcy mogą się mylić.